Vị thuốc hoài sơn

Vị thuốc Hoài Sơn – Cách phân biệt hoài sơn thật giả thế nào?

Vị thuốc hoài sơn là một trong những dược liệu thuộc danh mục bổ ích trong đông y. Hoài sơn không chỉ dưỡng được âm, mà còn bổ được cho các chứng hư nhược. Tuy nhiên hiện nay trên thị trường, dược liệu này thật giả khó phân. Vậy làm thế nào để có thể nhận biết được hoài sơn thật đây? Bài viết này mình xin chia sẻ cho các bạn, cách để nhận biết nhé.

Hoài sơn còn có nhiều cái tên khác như: Sơn thự, sơn vu, sơn dược, cốt hoài, v.v.. Hay trong dân gian, nó còn được biết đến với cái tên quên thuộc là củ mài. Hoài sơn có thân dây leo, bộ phận dùng làm thuốc là rễ củ.

Hình ảnh cây hoài sơnHình ảnh cây hoài sơn

Theo y học hiện đại, tên khoa học hoài sơn là Dloscorea persimilis, thuộc họ củ mài (Dioscoreaceae)Thành phần chính trong dược liệu hoài sơn có: Saponin, protit, cholin, axit amin v.v.. Ngoài ra trong củ mài còn có khoảng 63% chất bột, 0.5% chất béo, 0.7% protit.

Theo y học cổ truyền

Xem thêm:

Nhiều y thư ghi chép lại rằng, hoài sơn có vị ngọt, tính bình, không độc. Quy vào bốn kinh vị, tỳ, phế và thận. Tác dụng của hoài sơn rất hay trong việc bổ dưỡng dinh vệ. Nó có thể trừ được các chứng thấp, trị được các chứng đau lưng. Làm chủ được hết thảy các chứng tỳ vị hư yếu. Ngoài ra, nó còn có thể bổ được cho phế, ích cho thận kinh. Giúp nhuận cho da thịt, trị được nhiều chứng bệnh nam giới.

Tác dụng vị thuốc hoài sơn

  • Ông Lý Đông Viên nói rằng: “Hoài sơn rất hay trong chữa chứng thấp, cước khí và những chứng đau lưng.”
  • Ông Chu Đan Khê cũng có ghi chép lại: “Hoài sơn dùng sống, nó có thể trị được các chứng sưng đau. Nó bổ được can, nên giúp ích cho cân cốt, khiến cho sức lực được mạnh khỏe. Ai dùng được nó nhiều sẽ hồng hào, khỏe mạnh. Người gầy còm ốm yếu, thì càng nên dùng nó.”

Bào chế hoài sơn

Sơn dược

Theo đông y, mang hoài sơn rửa sạch, ủ cho mềm. Sau đó thái thành lát dùng sống hoặc sao vàng mà dùng. Cũng có phương phải mang sao cám rồi mới dùng.

Sau khi bào chế xong, nên đựng trong lọ đậy kín. Hoài sơn rất dễ bị mói mọt, nên cần thường xuyên kiểm tra.

Phân biết hoài sơn thật và hoài sơn giả

Để phân biệt được hoài sơn giả, cũng cần nhiều công phu. Trên thực tế, hoài sơn sau khi đã được thái lát ra thì việc phân biệt thật giả là vô cùng khó khăn. Vì thế nên theo mình, để có thể mua được hoài sơn thật. Tốt nhất chúng ta nên mua ở dạng củ, khi chưa thái lát. Hoặc bạn có thể tìm mua ở nơi bán có uy tín.

Hoài sơn thật dạng củ, có màu vàng ngà bên ngoài. Củ có vân xoắn, chứ không thẳng và trắng trơn như viên phấn. Khi thái lát nấu chín, thì lát hoài sơn sẽ trong, không rã và xoắn lại. Ăn rất là ngon.

Bào chế hoài sơnHoài sơn sau khi nấu chín

Giá bán hoài sơn không cao, nó tầm khoảng 250 nghìn đồng một kg. Tuy nhiên, có nhiều người vì ham rẻ, hoặc làm thấy thuốc mà lại còn hám lợi. Lại lựa chọn dùng hoài sơn giả trong điều trị bệnh cho người. Mình đã trông thấy có rất nhiều phòng khám, thầy thuốc dùng dược liệu như thế. Thật đau lòng cho người bệnh, và cũng không biết phải nói sao. Đúng là “nhất thế hành y tam thế suy” là vậy.

Kinh nghiệm bản thân: Vài năm trước, mình đã có thử trồng qua củ mài để trải nghiệm. Nhưng có thể do điều kiện đất trồng không tốt, nên khi thu hoạch củ không to lắm.

Củ mài

Bài thuốc hiệu nghiệm

  • Một phương thuốc giúp bổ ích cho người hư yếu, ốm yếu gầy còm không có sức lực. Dùng Hoài sơn nghiền nát ra, rồi cho vào một cái nồi đất. Rồi cho thêm vào một chút rượu, sau đó mang đi chưng. Khi nào thấy có mùi thơm bay ra, thì cho thêm vào một chén rượu nữa. Chưng chín mà dùng vào sáng thì rất tốt. Hoặc cũng có thể dùng sơn dược cùng với nhục thung dung, thịt dê, nêm thêm gia vị. Dùng như nấu canh mà ăn cũng rất tốt.
  • Một phương dược chữa cho người bị tâm phúc hư, chân tay lạnh toát. Hoặc là những người gặp phải thầy thuốc dõm, cho dùng quá nhiều những vị thuốc hàn lương (Đắng, lạnh). Sinh ra chứng hễ ăn vào là nôn ra hết, và không thèm ăn bất cứ gì. Dùng hoài sơn một nữa để sống, một nữa mang sao vàng lên. Rồi mang tất cả làm thành bột mịn. Ngày uống hai lần với nước cơm, mỗi lần dùng khoảng 12 gram. Rất là hữu ích..
  • Một bài thuốc khác chữa người bị chứng, phía sau cổ kết hạch sưng đỏ và đau. Dùng hoài sơn với tỳ ma tử nghiền thành bột rồi dán vào sẽ đỡ ngay. Thật là một bài thuốc thần hiệu.
  • Một phương chữa người bị chứng chân tay lỡ lang choe choét. Dùng sơn dược mài ra như bùn, rồi đắp vào chỗ lỡ sẽ khỏi ngay.

Liều lượng thường dùng cho vị thuốc này là từ 8  đến 16 gram. Trong một số trường hợp đặc biệt có thể dùng cao hơn.

Kiêng kỵ

Phàm là những người có chứng thực nhiệt, hay thấp nhiệt. Thì phải kiêng không nên dùng nó. Khi dùng hoài sơn, cũng nên tránh dùng chung với bột gạo. Tính nó rất ghét cam toại.

Lời kết

Vị thuốc hoài sơn có rất nhiều công dụng hữu ích đối với sức khỏe chúng ta. Tuy nhiên, bạn nên tìm mua đúng dược liệu thì khi dùng mới có công hiệu. Minh mong rằng bài viết chia sẻ này có thể giúp các bạn phân biệt được hoài sơn thật và giả. Mọi ý kiến đóng góp, bạn có thể để lại ở bình luận bên dưới. Chúc cho các bạn có nhiều sức khỏe.

Chào các bạn, tôi tên Khánh Trí là y sĩ y học cổ truyền. Thời gian rảnh ngoài đọc sách, tôi còn viết blog chia sẻ kiến thức trong Đông Y.
Posts created 41

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Bài liên quan

Bắt đầu nhập từ khoá bên trên và nhấp enter để tìm kiếm. Nhấn ESC để huỷ.

Trở lên trên